Oncologie fysiotherapie

De master oncologiefysiotherapeut richt zich specifiek op de stoornissen, beperkingen en participatieproblemen bij kankerpatiënten. Deze problemen kunnen het gevolg zijn van de aandoening zelf of van de medische behandeling. Denk hierbij onder andere aan spanningsklachten, pijn, fibrose, huidveranderingen, contracturen, verminderde mobiliteit, verstoorde lichaamsbeleving, verminderde spierkracht, conditieverlies, spanning, ademhalingsproblemen, somberheidsklachten en vermoeidheid.

De oncologie fysiotherapeut kan worden ingezet in alle fasen van de ziekte: de curatieve fase (de ziekte en herstelfase), de palliatieve fase en/of de terminale fase. Elke fase vereist een specifieke behandeling door de oncologiefysiotherapeut, aangezien de behandeldoelen per fase verschillen. In de curatieve fase liggen de doelen bij het herwinnen van de verloren of verminderde vaardigheden. In de palliatieve fase liggen de behandeldoelen bij het behoud van de nog aanwezige vaardigheden. In de terminale fase liggen de behandeldoelen vooral in het begeleiden van de patiënt bij de steeds verder afnemende vaardigheden. Denk daarbij aan ontspanningstherapie, ademhalingsoefeningen, klassieke massage, manuele lymfdrainage ter vermindering van pijn en spanningsklachten en hulp bij het verbeteren van de kwaliteit van leven of de kwaliteit van het sterven.

Door screening en betere behandelmethoden krijgen kanker en de gevolgen van kanker steeds meer het karakter van een chronische ziekte. Dit heeft gevolgen voor het fysieke, psychische en sociale welbevinden. De patiënt moet op eigen wijze leren omgaan met de nieuwe situatie. De oncologiefysiotherapeut kan hierbij een ondersteunende rol vervullen of als coach in dit proces functioneren.

De master oncologie fysiotherapeut is een relatief nieuwe specialisatie binnen de fysiotherapie. Het is een 3 jarige post HBO master die vanaf 2013 in het deelregister van het centraal kwaliteitsregister (CKR) van het KNGF opgenomen is. De master oncologiefysiotherapeut is gespecialiseerd in het herkennen, diagnosticeren, behandelen en begeleiden van cliënten met (kans op het ontwikkelen of verergeren van) fysieke en psychische klachten en beperkingen, die veroorzaakt worden door oncologische aandoeningen en/of de (medische) behandeling van oncologische aandoeningen.

Nelleke van Esch is master oncologiefysiotherapeut. Lisa Waasdorp is in september 2017 gestart met de masteropleiding.